Başak Nur GÖKÇAM
Dünya Sağlık Örgütü’ne göre kılavuz limitlerini aşan ve yüksek düzeyde kirletici içeren hava solunuyor. Amerika Birleşik Devletleri (ABD) Çevre Koruma Ajansı’na göre ise de ortam hava kirliliği, halk sağlığına yönelik ilk beş çevresel risk arasında yer alıyor. Yapılan hesaplamalara göre pencerelerin ve kapının kapalı olduğu bir sınıfta, 40 dakika süren dersler boyunca karbondioksit seviyesi en üst seviyede. Ve bu durum eğitimi olumsuz etkiliyor. Çünkü sınıflarda karbondioksit konsantrasyonunun 1000 ppm’den fazla olması, devamsızlığı yüzde 10 ile yüzde 20 arasında artırıyor. İdeal iklimlendirmenin sağlanmış olduğu okullarda ise akademik başarıda diğer yerlere göre yüzde 15 artış yaşanıyor. Yani temiz hava ile büyüyen çocuklar, fiziksel ve zihinsel açıdan daha güçlü.
İklimlendirmenin eğitime olan etkisinden yola çıkarak üç yıl önce ‘Okulların Havası Değişiyor’ projesini başlatan Alarko Carrier, bu kapsamda Midyat Çaldere ve Ödemiş Balabanlı ilkokullarında hayata geçirilen uygulamaların ardından üçüncü durağında Cizre İnci İlkokulu’nun havasını değiştirdi. Okulda kurulan çevreye duyarlı iklimlendirme sistemiyle; öğrencilerin dikkat, devamsızlık ve öğrenme çıktıları üzerinde doğrudan etkili olan ‘iç hava kalitesi’ iyileştirilerek daha verimli bir eğitim ortamı sunulmasına katkı sağlanması amaçlanıyor.
“Sosyal sorumluluk alanında ilham vermek istiyoruz”
Projeye ilişkin konuşan Alarko Carrier Genel Müdürü Cem Akan, “Okulların Havası Değişiyor ile bir yandan çocukların eğitimlerini desteklerken diğer yandan da iklimlendirmenin çocukların gelişimine ve eğitim yaşamı üzerindeki etkilerine dikkat çekiyoruz. Çünkü okul içi hava kalitesi; dikkat, devamsızlık ve öğrenme çıktıları üzerinde doğrudan etkili” dedi.
Projenin sürdürülebilir faydaya odaklandığına dikkat çeken Akan; “Midyat Çaldere ve Ödemiş Balabanlı okullarında gerçekleştirdiğimiz başarılı uygulamaların ardından bu yıl Cizre İnci İlkokulu’nun iklimlendirmesini üstlendik. Her yıl bir köy okulumuzun projesini okulların kapanmasıyla başlatıyor, okullar açılmadan önce teslim ediyoruz.
Amacımız kısmi iyileştirmeler ve geçici çözümler yerine iklimlendirme standartlarını en üst seviyede karşılayan bütünleşik bir fayda ortaya koymak ve içinde bulunduğumuz sektöre sosyal sorumluluk alanında da ilham vermek. Bu bakış açısından hareketle ısı pompası, ısı geri kazanım ve hava temizleme teknolojilerini bir araya getirerek hem verimliliği artırdık hem de öğrenciler için daha sağlıklı bir iç hava kalitesi sağladık. Bu süreçte emeği geçen tüm paydaşlarımıza teşekkür ederiz” diye konuştu.
İnci İlkokulu kendi elektriğini üretecek
İnci İlkokulu’nda aynı zamanda çevre dostu bir ekosistem oluşturuldu. Isı pompasının yanı sıra ısı geri kazanım cihazı, fancoil, çok kademeli filtrelere sahip hava temizleme cihazları ve sirkülasyon pompası kuruldu. Çatıda konumlanan yaklaşık 20 bin kWh kapasiteli GES ile okulun elektrik ihtiyacının karşılanmasına sürdürülebilir bir katkı sağlanacak. Sınıflara yerleştirilen fancoil üniteleri, ısı pompasının ürettiği sıcak veya soğuk suyu devreye alarak iç havayı ihtiyaca göre ısıtıyor veya soğutuyor; böylece sınıflar yazın serin, kışın sıcak oluyor. Isı geri kazanım cihazları, sınıflardaki taze hava ihtiyacını iç ortam karbondioksit düzeyine göre ayarlayarak kontrol ediyor.
Kapalı ortamda 5 kat daha kirli hava solunuyor
Yapılan analizlere göre hayatımızın yüzde 90’ından fazlasını kapalı alanlarda geçiriyoruz ve kapalı ortamda hava kalitesi 2 ile 5 kat daha kirli. Bu nedenle her 5 kişiden 1’i kapalı alanlarda bulunan maddelerden kaynaklanan solunum problemleri yaşıyor. Havadaki partiküllerin yüzde 99.98’i ise düzgün bakımı yapılan hava temizleyicileri ve nemlendiriciler tarafından giderilebiliyor.
Soba kalktı, 7 ton odun tüketimi sonlandı
İnci İlkokulu’ndaki sobanın kaldırılmasıyla 7 ton civarında odun tüketimi devreden çıkıyor; bu da yıllık 10,68 ton karbondioksit emisyonun önüne geçilmesi ve etki karşılığı olarak yılda yaklaşık 120 yetişkin ağacın korunması anlamına geliyor.
