Ekonomide yeni destek ve tedbir paketinin yankıları sürüyor. Piri Reis Üniversitesi Rektör Yardımcısı Erhan Aslanoğlu, fiyat artışlarına yönelik alınacak tedbirleri, yastık altı altınların finansal sisteme entegrasyon modelini ve KGF destekli finansman paketinin ayrıntılarını Dünya WEB TV’de değerlendirdi.
Gıdada KDV indiriminin etkisi geçici olur
Aslanoğlu, temel gıdada yüzde 8 olan KDV’nin yüzde 1’e indirilmesini “ Gıda, Türkiye’de ağırlığı yüksek olan bir sektör. Bu sektöre ilişkin fiyatları aşağı çekecek adımların olumlu etkisini normal koşullarda beklememiz gerekiyor. Bu atılan adımın kısa süreli bir etkisi olabilir ama ben maalesef büyük bir etki olacağını tahmin etmiyorum. Çünkü işlenmemiş gıda fiyatları çok oynaklık gösterir. Havadan, sudan etkilenir, fiyatlar gün içinde bile çok oynayabildiği için yüksek enflasyon ortamında işlenmemiş gıdada etkinin olmayacağını düşünüyorum ama işlenmiş gıdada pirinç bulgur gibi kısmi bir hareket görebiliriz. Şubat ve mart enflasyonuna kısmen yansıyabilir ama kalıcı bir etki tahmin etmiyorum” sözleriyle değerlendirdi.
Eksi reel faiz enflasyon için bir risk
Enflasyonun mayıs- hazirana kadar yüzde 55-60 bandına doğru hareketleneceğini, daha sonra bir süre yatay seyredip yıl sonunda yüzde 35-40 seviyesinde olacağını tahmin ettiğini söyleyen Aslanoğlu, şunları kaydetti:
“Kur tek nedeni değil enflasyonun. Kur dışında birçok faktör var, bunları dikkate alan gıdada KDV indirimi değil de, tarımda arzı arttırıcı uzun vadeli reform sürecine ihtiyacımız var. Bu reformlar uzun vadeli ele alınırken, kısa vadede de para politikasını aktif bir şekilde devreye sokmamız gerekiyor. Para politikasını güçlü bir şekilde devreye sokmadan Türkiye’nin enflasyonla ciddi mücadeleye geçmesi zor. Benim iktisat bilgim ve dünya tecrübelerinden gördüğüm tablo bu. Bir süre kurla ilgili dengeyi sağlayabilir ama şunu unutmayalım, eksi reel faiz verdiğiniz bir ortamda Türkiye’de talebin canlanma ihtimali var. Eksi reel faiz ortamı maalesef tasarrufları değil, tüketimi teşvik edecek bir noktada bu da enflasyon için bir risk. Bizim dış fazla vermemiz için tasarrufları artırmamız gerekiyor. Tasarruf açığı olan bir ülke olduğumuz için iç ve dış kaynakları içeri alacak kapsamlı bir önlem olmalı gerektiğini düşünüyorum. “
Yastık altı altından 10-15 milyar dolar gelebilir
Aslanoğlu, yastık altı altınların finansal sisteme katılmasına yönelik adımlar için ise “Yastık altı altın çok güçlü bir talep olur mu? Bakan Nebati, 25 milyar dolarlık yani yüzde 10’unu bekliyor. Ama bana zor geliyor. Yüzde 3-5 olabilir. 10-15 milyar dolar gelebilir. Ama bu sonuçta swap işlemi gibi olur. Bu Merkez Bankası rezervini artırır. Ama aslında yüksek boyutta gelmesi geliyor. Sınırlı talep olacağını tahmin ediyorum” dedi.
KGF desteklerini denetlemek kolay değil
Aslanoğlu, şöyle devam etti:
“Türkiye’de işletme sermayesi ihtiyacı çok büyük. Bu anlamda KGF destekleri olumlu. Yeni tedbirler de gelebilir. Maalesef bu destekler geçmişte ciddi bir döviz talebi yaratmış, enflasyonist etkilerini görmüştük. Bu olumsuzlukları gidermek üzere koşullu bir kredi paketi hazırlandığını görüyoruz. Bu genel olarak olumlu ama bu süreci denetlemek çok kolay değil. “
